Class 3 Science: Unit 1 - Vertebrates and Invertebrates [Page 9]: पढ्नको लागि पाठ, नेपालीमा उल्था र गृहकार्य]

Subject: Science, Health and Physical Education
Subject Teacher: Bikas Gurung (9817106847)

Page 9

Non-living Things (निर्जीव बस्तुहरु)

The things which do not have life are called non-living things. Stone, book, computer, pen, brick land wood are some examples of non-living things. Non-living things are not able to do any of the things which living beings can do.

(प्राण नभएको अथवा जीउँदो नभएको बस्तुहरुलाई निर्जीव बस्तु (नन लिभिङ थिङ) भनिन्छ । जस्तै; ढुङ्गा, किताब, कम्प्युटर, कलम, इट्टा र काठहरु केही निर्जीव बस्तुहरुका उदाहरण हुन । निर्जीव बस्तुहरुले सजीव बस्तुहरुले गर्ने कुनै काम गर्न सक्दैनन् ।)

Differences between living beings and non-living things (सजीव प्राणी र निर्जीव बस्तुहरु बिचको फरक)

Non-living things differ from living beings in the following ways: (निर्जीव बस्तुहरु सजीव प्राणीहरुबाट निम्न लिखित तरिकाबाट फरक छन् ।)

Living beings	Non-living things
1. Move from place to place. (एक ठाउँबाट अर्को ठाउँ हिडडुल वा सर्ने गर्छन् ।)	1. Do not move themselves. (तिनीहरु आफै सर्न सक्दैनन् ।)
2. Need food to live. (बाँच्नको लागि खाना चाहिन्छ ।)	2. Do not need food. (खाना आवश्यक पर्दैनँ ।)
3. Grow from small to big. (सानोबाट ठूलो भएर वृद्धि हुन्छ ।)	3. Do not grow. (वृद्धि हुँदैन ।)
4. Breathe and get energy. (सास फेर्छ र शक्ति प्राप्त गर्छ ।)	4. Do not breathe. (सास फेर्दैनँ ।)
5. Can feel. (महसुस गर्न सक्छ ।)	5. Cannot feel. (महसुस गर्न सक्दैननँ ।)
6. Reproduce. (सन्तान उत्पादन गर्छन् ।)	6. Do not reproduce. (बच्चा जन्माउँदैनँ ।)
7. Have life and die. (जिउँदो हुन्छ र मर्छन् ।)	7. Are lifeless. (प्राण हुँदैन ।)
8. Excretel useless things. (अनावश्यक कुरा शरिरबाट बाहिर फाल्छ ।)	8. Donot excrete. (अनावश्यक कुरा निष्कासन गर्दैन ।)

 THINGS TO KNOW (थाहा हुनुपर्ने कुराहरु)

1. The things which are found in nature are called natural things. (प्रकृतीमा पाइने वस्तुहरुलाई प्राकृतिक बस्तु भनिन्छ भनिन्छ ।)
2.The things which are made by humans are called man-made things. (मानिसले बनाएको चिजलाई मानव निर्मित बस्तु भनिन्छ ।)
3. Non-living things have no life but living beings have life. (निर्जीव वस्तुहरु जिउँदो हुँदैन तर सजीव प्राणीहरु जीउँदो हुन्छन् ।)
4. Living beings move here and there in search of food but plants do not move from place to place. (सजिव प्राणीहरु एक ठाउँबाट अर्को ठाउँ खान खोज्न जान्छन तर बोटबिरुवाहरु अर्को ठाउँ खान खोज्न जादैनँ ।)
5. Plants prepare their own food but animals do not. (बिरुवाले आफ्नो खाना आफै बनाउँछ तर जनवारले सक्दैन ।)
6. Animals reproduce by laying eggs or giving birth to babies. (जनावरले अण्डा पारेर वा जन्माएर सन्तान उत्पादन गर्छन् ।)
7. Plants grow from their seeds. (विरुवाहरु बिउबाट उम्रन्छन् ।)
8. All living beings come to the world at birth and they grow, eat, move, feel, breathe, excrete and reproduce. Non-living things do not have the
features of living beings. (सबै सजीव प्राणीहरु जन्मिएर यो संसारमा आएका हुन र तिनीहरु ठूलो हुन्छ, खाना खान्छ, हिडडुल गर्छ, महसुस गर्छ, सास फेर्छ, दिशा पिसाब तथा निस्कासन गर्छ र ठूलो वा वृद्धि हुन्छ । तर, निर्जीव बस्तुहरुको यो कुनै गुण हुँदैनँ ।)

(अभिभावकहरुलाई निर्देशन: आफ्ना छोराछोरीहरुलाई माथी लेखिएका सबै चिजहरु नेपाली र अंग्रेजी दुबै माध्यमबाट पढ्न लगाउनुहोस् । आवश्यकता अनुसार शब्द उच्चरण र अर्थ बुझ्न सहयोग गरिदिनुहोस् । साथै, पढिसकेपछि पाठलाई राम्रो किताबमा दिइएको पेज नं ९ सफा अक्षरमा कापिमा लेख्न लगाउनुहोस् । यदि केही समस्या परेमा मलाई फेसबुकबाट वा फोनबाट सम्पर्क गर्नुहोला ।)